Een anti-inflammatoir dieet voor een gezonde mond? 7 tips!

“Is er iets in het lichaam dat functioneert zonder voeding?” Deze vraag stel ik regelmatig in de praktijk en tijdens lezingen. Het simpele antwoord is ‘nee‘. Voeding voor een gezonde mond? Ja, natuurlijk is voeding belangrijk om je mond gezond te houden. Enerzijds omdat alles wat je in je mond stopt direct invloed heeft op je gebit. Anderzijds omdat voeding invloed heeft op de werking van je immuunsysteem. En een goed werkend immuunsysteem is nodig voor het gezond houden van je mond (en lichaam).

Het effect van voeding op het immuunsysteem

Kan je het je voorstellen dat alle cellen, dus ook die van het immuunsysteem energie nodig hebben? Een tekort aan energie en voedingsstoffen is een belangrijke reden voor een slechter functionerend immuunsysteem. Bij een tekort aan voedingsstoffen gaat het niet per se om te weinig calorieën, alhoewel ook dit van invloed is op het immuunsysteem. Ook bij een voeding met meer dan genoeg calorieën kan het zijn dat er te weinig voedingsstoffen gegeten worden. Overtollige energie heeft net zoals een tekort aan energie effect op de werking van het immuunsysteem.

Uit verschillende studies blijkt dat er een aantal voedingsstoffen essentieel zijn voor de goede werking van het immuunsysteem. Voorbeelden van deze stoffen zijn vitamine A,  bètacaroteen, foliumzuur, vitamine B6, vitamine B12, vitamine C , vitamine E, riboflavine, ijzer, zink en selenium. Aangezien een tekort aan een enkele voedingsstof  al immuun-deficiëntie (niet of niet goed functionerend afweersysteem) kan veroorzaken, is het ook mogelijk dat ondervoeding geassocieerd met een tekort aan meerdere voedingsstoffen kan leiden tot immuungerelateerde problemen

Voeding en inflammatie

De sleutel voor een goed werkend immuunsysteem is energiebalans en voldoende micronutriënten. Het zal je dan waarschijnlijk ook niet verbazen dat overeten een risicofactor voor gewichtstoename is, omdat het leidt tot groei van de vetcellen. Vooral een toename van het viscerale vet – vet rondom de organen – kan tot problemen leiden. De toegenomen druk op de organen in dit gebied leidt tot inflammatie, waarbij verschillende cytokines (adipokines) en andere immuuncellen geproduceerd worden. Een actief immuunsysteem  is dan ook de relatie tussen obesitas en parodontitis.

Behalve overeten is er nog een voedingsgerelateerde oorzaak van ontstekingen en dit heeft te maken met de inflammatoire respons die elk voedingsmiddel dat je in je mond stopt oplevert. De hoogte van deze respons is per voedingsmiddel anders. Op basis van dit gegeven is de DII (Diet Inflammation Index) ontwikkeld. Dit is een lijst met voedingsmiddelen die een verhogend effect hebben op verschillende stoffen van het immuunsysteem. Ook blijkt dat er een relatie is tussen een hoge DII en hoge levels van het ontstekingseiwit hs-CRP (C-reactief protein).

Voedingsmiddelen worden echter niet alleen gegeten. Wil je iets kunnen zeggen over de inflammatoire respons dan is het goed om te kijken naar een heel voedingspatroon in plaats van de losse producten. En wat blijkt dan? Een voedingspatroon op basis van spek, cheeseburger, franse frietjes, frisdrank, krokante kip en sandwiches – het fastfood dieet – levert de hoogste DII op.  Mensen die dus vooral junkfood consumeren hebben meer inflammatie dan mensen die vooral Meditteraans eten.

Welke voeding ondersteunt het immuunsysteem

Voeding heeft natuurlijk ook een positief effect op de werking van het immuunsysteem. Als je weet welke voedingsmiddelen bijdragen aan een goede gezondheid, dan is de volgende stap om eens kritisch te kijken naar jouw eigen voedingspatroon. Want komen deze voedingsmiddelen ook in jouw dieet voor? Zorg er voor dat jouw maaltijden voorzien zijn van de volgende voedingsstoffen.

  • Omega 3 vetzuren
  • Vitamine C uit groenten en fruit
  • Vitamine D
  • Voedingsvezels
  • Anti-oxidanten

7 tips voor een anti-inflammatoir dieet

Wil jij jouw immuunsysteem ondersteunen en met voeding invloed uitoefenen op de ontstekingsreactie? Maak dan meer gebruik van de volgende producten:

  1. Beperk de hoeveelheid koolhydraten in je voeding tot maximaal 130 g per dag. Hoge suiker- en verzadigde vetinnames laten hogere ontstekingswaarden zien. Vooral bewerkte producten zijn rijk in suiker en verzadigd vet. Dit betekent dat je minder zoete voeding eet, zoals frisdrank, witmeel producten, rijst en aardappelen.
  2. Eet wel volop groenten en wat fruit!
  3. Neem dagelijks omega 3 vanuit een portie vis, 2 eetlepels lijnzaadolie of een vis- / krillolie capsule. Vermijd transvetzuren (donuts, croissants, gefrituurd eten) en reduceer de hoeveelheid omega 6 vetten (zonnebloemolie, margarine, sesamolie etc)
  4. Verhoog je dagelijkse inname van vitamine C. Vitamine C haal je uit fruit, maar ook uit groenten. Vooral de rode paprika is een goede vitamine C bron.
  5. Zorg ervoor dat je dagelijks vitamine D binnenkrijgt. In de maanden dat de zon krachtig genoeg is kan je 15 minuten onbeschermd naar buiten gaan. Lukt dit niet? Neem dan een supplement met 12,5 mcg (500 IU) vitamine D
  6. Eet dagelijks voldoende anti-oxidanten. Deze vind je in bosvruchten, cacao, groene thee en ook in koffie. Let wel op want thee en koffie geven aanslag op je tanden…
  7. Verhoog de inname van voedingsvezels. Goede vezelbronnen zijn groenten en fruit.

Wil jij advies over jouw voedingspatroon?

Tips:

Bronnen

  • Baumgartner S et al, The impact of the stone age diet on gingival conditions in the absence of oral hygiene. J Periodontol. 2009 May;80(5):759-68
  • Hotamisligil GS, Inflammation, metaflammation and immunometabolic disorders. Nature. 2017 Feb 8;542(7640):177-185
  • Macros A, Changes in the immune system are conditioned by nutrition. Eur J Clin Nutr. 2003 Sep;57 Suppl 1:S66-9.
  • Shivappa N, Steck SE 2014, Designing and developing a literature-derived, population-based dietary inflammatory index. Public Health Nutr. 2014 Aug;17(8):1689-96
  • Woelber JP et al, An oral health optimized diet can reduce gingival and periodontal inflammation in humans – a randomized controlled pilot study. BMC Oral Health. 2016 Jul 26;17(1):28
  • Woelber JP et al, The influence of an anti-inflammatory diet on gingivitis. A randomized controlled trial. J Clin Periodontol 2019 Apr;46(4):481-490
Geen reactie's

Geef een reactie